Openheid over mentaal welzijn: hoe heeft Nederland zich ontwikkeld?

6 okt ‘22
2 min
Redactie OpenUp
Gecontroleerd door psycholoog Pia Linden

Op 10 oktober is het ‘International Mental Health Day’. Een mooi moment om te onderzoeken hoe openheid over mentale gezondheid zich de afgelopen jaren op de Nederlandse werkvloer heeft ontwikkeld. Kleine spoiler: daar is het minder goed mee gesteld dan je misschien denkt. 

 

OpenUp zou OpenUp niet zijn, als we geen oplossingen zouden geven. Dus, we vertellen je ook wat je als werkgever of HR-manager kunt doen om het tij te keren. 

 

 

Stigma’s rondom mentaal welzijn blijven bestaan

 

Onderzoek laat zien dat 70% van de Nederlanders het geen probleem vindt om een buurman, vriend of collega met een psychische aandoening te hebben. Oftewel: nog altijd 30% van de Nederlanders vindt het onprettig om iemand met mentale problemen als buurman, vriend of collega te hebben. 

 

Dit betekent dat er nog altijd een stigma heerst rondom mensen met mentale problemen. Dit wordt door henzelf bevestigd: 29% van de mensen met mentale problemen heeft de afgelopen twee jaar te maken gehad met stigmatisering. Als we deze cijfers vergelijken met onderzoek van eind jaren ’80, dan heeft er maar weinig verbetering plaatsgevonden.  

 

 

Werkgevers hebben minder aandacht voor mentaal welzijn

 

Ook op de werkvloer gaat het minder goed dan je misschien zou denken. Tussen 2014 en 2019 namen werkgevers steeds meer maatregelen om het mentale welzijn van hun werknemers te beschermen. Maar in 2021 keerde deze opwaartse trend om en daalde het percentage werkgevers dat regelingen trof zo sterk, dat alle gemaakte winst weer verloren is gegaan. Dat blijkt uit onderzoek van TNO

 

Een aantal voorbeelden: in 2019 had nog 42% van de bedrijven een aanspreekpunt voor mensen met mentale uitdagingen, in 2021 nog maar 34%. De focus op het geven van meer autonomie aan werknemers daalde van 66% in 2019 naar 48% in 2021. Ook werd er minder ingezet op opleiding en training (van 18% naar 16%) en op voorlichting (van 14% naar 11%). 

 

Deze trend is in alle sectoren te zien, behalve in de ICT-sector. 

 

Er wordt minder gesproken over rust nemen en over verzuim

 

In 2019 overlegde 78% van de werkgevers met hun personeel over arbeids- en rusttijden, in 2021 nog maar 65%. Ook daalde het aantal werkgevers dat actief met hun werknemers over verzuim in gesprek ging, namelijk van 70% tot 58%

 

Maar het ging toch juist de goede kant op?

 

Voor sommige mensen zullen deze resultaten als een verrassing komen. Vooral jongere generaties voelen zich steeds comfortabeler met openheid over hun mentale gezondheid. Ook richting collega’s. 

 

Toch laten deze cijfers zien dat er nog veel werk aan de winkel is. Want hoewel jongeren onderling misschien makkelijker over mentale gezondheid praten, worden er op managementniveau juist steeds vaker beslissingen gemaakt die het deurtje naar het gesprek over mentaal welzijn weer sluiten.  

 

De Coronacrisis heeft hierbij een flinke duit in het zakje gedaan. Als gevolg van thuiswerken is het gesprek over mentaal welzijn op werk moeilijker geworden. Wij verwachten dat de neerwaartse trend zich keert nu we weer vaker naar kantoor gaan, maar ook dan is er nog een wereld te winnen. 

 

Laten we samen het tij keren!

 

Als er één ding is waar we bij OpenUp goed in zijn, dan is het in werknemersactivatie. Jouw persoonlijke customer success manager zorgt er samen met HR-professionals voor dat iedereen binnen de organisatie weet waar ze terecht kunnen als ze een luisterend oor nodig hebben, of als ze samen met een gecertificeerd psycholoog aan hun uitdagingen willen werken. 

 

Wij zorgen voor bewustzijn rondom het thema mentale gezondheid, reduceren stigma’s op de werkvloer, bieden online zelfhulpmodules aan en geven onbeperkt toegang tot onze erkende psychologen. Daarmee zijn wij één plek voor alles rondom mentaal welzijn. 

 

 

Laten we samen het tij keren, zodat we op International Mental Health Day 2023 terug kunnen kijken op een jaar waarin het gesprek over mentale gezondheid op de werkvloer weer in alle openheid gevoerd kon worden.