Dit brengt 2023 ons op het gebied van mentaal welzijn op de werkvloer (een trendrapport door psychologen)

10 jan ‘23
5 min
Redactie OpenUp
Gecontroleerd door psycholoog Eva Rüger
mental health trends 2023

Er gebeurt veel op het gebied van mentaal welzijn op de werkvloer. Sinds de pandemie wint het onderwerp aan relevantie. Meer en meer bedrijven nemen acties om het mentaal welzijn op de werkvloer te verbeteren. Om een gezonde werk-privébalans te creëren en hoge werkdruk in te ruilen voor gezonde spanning. Om vaker en meer over mentale gezondheid te praten. En zo een cultuur te creëren waarin iedereen zich gehoord, gezien en begrepen voelt.  

 

In 2023 neemt het onderwerp een nog grotere vlucht. In dit trendrapport vertellen onze psychologen wat ze verwachten dat 2023 ons brengt op het gebied van mentaal welzijn op werk.

 

Het belang van mentaal welzijn in 2023

 

Nu de pandemie ‘voorbij’ is en de eerste grote stappen zijn gezet, gaan bedrijven verder aanscherpen wat er al gebeurt. “Het onderwerp wordt een steeds grotere vanzelfsprekendheid binnen organisaties”, vertelt psycholoog Paul Hessels. 

 

Met de krapte op de arbeidsmarkt is het relevanter dan ooit om jezelf als goede werkgever te profileren. Werknemers gaan door de krapte op zoek naar een baan, werkomgeving en de arbeidsvoorwaarden die beter passen bij hun voorkeuren en wensen. 

 

Een beter salaris is één ding. Maar een gezonde werkcultuur en werkplek waar het mentaal welzijn van de werknemer voorop staat, speelt daarin ook beduidend een rol. 

 

Paul: “Het is geen vraag meer of mentale gezondheid wel of niet op de agenda staat binnen bedrijven. Het staat er gewoon.” En organisaties waarbij dat niet zo is, zullen dat gaan merken in het talent wat ze aantrekken of zelfs medewerkers verliezen.

 

Toch ligt de werkdruk in veel organisaties nog (te) hoog, rapporteert het UWV. Mede omdat de krapte meer druk legt op werknemers. Het is de uitdaging voor werkgevers om gezonde manieren te vinden om deze werkdruk te verlagen en tegelijkertijd werknemers de tools en handvatten te bieden om beter om te gaan met stress, druk en spanning op werk.

 

Dit zijn de trends die onze psychologen voor 2023 voorzien.

 

1. Mentaal welzijn wordt omarmd in de bedrijfscultuur

 

 

We zien een toename in de hoeveelheid bedrijven die hun best doen om een open en veilige werkplek creëren. Die op vaste basis aandacht besteden aan de mentale gezondheid van hun medewerkers. En die mentale gezondheid te allen tijde vooropstellen. 

 

Mentaal welzijn is geen punt op de agenda meer en stopt niet bij het aanbieden van een mindfulness-app alleen. Het is een onderdeel van de totale bedrijfscultuur. Enerzijds door goede secundaire arbeidsvoorwaarden aan te bieden met behulp van externe partijen. Anderzijds door een open cultuur te creëren waarin mensen zich veilig, gezien en gehoord voelen. 

 

2. Van faciliteren naar integreren

 

We zien daarnaast steeds meer bedrijven die een stap verder gaan. Die niet alleen faciliteren, maar ook integreren. Naast het aanreiken van verschillende platformen en programma’s, creëren ze ruimte en mogelijkheden om er genoeg gebruik van te maken.

 

Door medewerkers enkel te voorzien van tips, tools en tricks ligt de bal uiteindelijk alsnog bij de medewerker om ermee aan de slag te gaan. En dat is niet altijd makkelijk voor iemand die al met een overvolle agenda zit.

 

In plaats daarvan nemen werkgevers nog meer verantwoordelijkheid door betere werkwijzen te ontwikkelen en regels op te stellen die werknemers helpen. Zodat de drempel om goed voor zichzelf te zorgen volledig wordt weggenomen.

 

Zo is er een organisatie die standaard 1,5 uur lunchpauze blokt in de agenda’s van alle medewerkers. Dit maakt dat er rond lunchtijd nooit meetings plaatsvinden en iedereen altijd rustig kan eten, op adem kan komen en wat voor zichzelf kan doen als dat nodig is.

 

Een ander voorbeeld is het introduceren en normaliseren van meetingloze dagen of dagdelen. Of het stellen van een standaard limiet op de duur van meetings. Denk aan 45 of 25 minuten, zodat je altijd 15 of 5 minuten ruimte hebt tussen twee meetings in.

 

Zie ook: How To Integrate Mental Health Into Your Work Culture

 

3. Het gesprek wordt openbaar

 

Doordat mentale gezondheid onderdeel is van de bedrijfscultuur wordt ook het gesprek over ons welzijn steeds meer bespreekbaar. We durven en willen meer uit te komen voor onze kwetsbaarheden. 

 

We komen ervoor uit als het een dag of week niet goed gaat. Als we gestrest zijn en daardoor thuiswerken. Als we slecht hebben geslapen en daardoor minder goed presteren. We normaliseren.

 

En ook belangrijk: steeds meer managers en leiders pakken daarin een voorbeeldrol en praten open over hun mentale gezondheid en uitdagingen op werk. Ze maken daarmee de weg vrij voor anderen om hetzelfde te doen. En die openheid is de eerste stap naar een gezonde werkomgeving.

 

4. We zoeken werk met betekenis

 

Het gesprek omtrent quiet quitting is je vast niet ontgaan. In de kern gaat quiet quitting om het begrenzen van de tijd en aandacht die je aan je werk besteedt. In plaats van overuren maken en meer taken op je nemen, doen we alleen dat wat nodig is. Dat waar we in essentie voor betaald krijgen.

 

Tegelijkertijd maakt deze trend meer los. Want werk geeft ons voldoening. Natuurlijk is het belangrijk om gezonde grenzen te stellen, maar het is nog belangrijker om niet te blijven zitten in een baan waar je niet gelukkig bent. Die je geen voldoening geeft.

 

Werk is een bron van zingeving en idealiter een plek waar je je passie in kwijt kunt. Meer doen dan nodig, is tot op zekere hoogte ook goed voor je. Het levert in positieve situaties geen stress op, maar wakkert een vuurtje aan. Je werkt aan een hoger doel en zet je daar graag voor in. 

 

We verwachten dat naast een focus op een goede balans en het zetten van gezonde grenzen, mensen ook steeds meer op zoek gaan naar werk dat echt bij ze past. Dat voldoening geeft en betekenis heeft. Zodat werk niet gaat om het afvinken van je taken totdat je naar huis kunt, maar om het werken aan een groter doel.

 

We spenderen genoeg tijd op werk, dus we kunnen er maar beter wat moois en betekenisvols van maken.

 

5. Educatie voor managers en teamleiders

 

Als er iemand is die zicht heeft (of zou moeten hebben) op het mentaal welzijn op de werkvloer, is het wel de manager. Managers en teamleiders kunnen dus een veelbetekenende rol spelen in het signaleren van mentale uitdagingen in hun team.

 

Als werkgever wil je hen dan ook de tools en handvatten bieden om hiermee om te gaan. Om signalen van burnout, stress en overspannenheid te herkennen en daar juist naar te handelen. En te weten hoe je goed en empathisch doorverwijst. 

 

Want als werknemers zich veilig en gezien voelen, kun je een teamsfeer te creëren waarin mensen hun ei kwijt kunnen.

 

We zien steeds meer werkgevers die managers en leiders hierin opleiden. Die hen helpen om een goed gesprek te kunnen voeren met iemand en zo gezamenlijk een team neer te zetten dat zich veilig voelt om te falen, te leren en te groeien.

 

6. Het aanbod blijft groeien 

 

Het aanbod van apps, platforms en tools die mentaal welzijn supporten, groeit als kool! En ook op sociale media platforms als Instagram en TikTok zien we een groeiend aantal accounts dat informatie en inspiratie biedt over mentale gezondheid. Die groei is een antwoord op een groeiende behoefte naar meer support. 

 

Uit onderzoek van TNO en CBS blijkt dat werknemers in totaal 11 miljoen dagen verzuimen omdat ze teveel stress ervaren. En dat kost werkgevers zo’n 11.000 euro per werknemer. 4 op de 10 werknemers vindt dan ook dat er maatregelen nodig zijn tegen die stress en werkdruk.

 

In een maatschappij waarin het aantal burnouts nog altijd stijgt en de werkdruk hoog ligt, is het belangrijk dat de juiste support wordt geboden om hiermee om te gaan.

 

En om die support te bieden, blijven nieuwe initiatieven zich ontpoppen. Want zoveel mensen zoveel wensen. Iedereen heeft behoefte aan iets anders. 

 

De één heeft baat bij mindfulness, maar voor de ander werkt dat totaal niet. De één ontdekt liever in een één-op-één-gesprek hoe om te gaan met uitdagingen, de ander leert liever in een groepssetting. En weer een ander werkt het liefst alleen aan z’n mentale gezondheid. 

 

Zorg dat je de juiste hulp aanbiedt in de vormen die je werknemers prettig vinden. Meer weten over hoe OpenUp dat doet? 👉🏼 Ontdek het hier